Đô thị hóa và Môi trường Hà Nội
kỹ sư môi trường Việt Nam
banner
+ Trả lời Chủ đề
Kết quả 1 đến 5 của 5
  1. #1
    Ngày tham gia
    Dec 2013
    Bài viết
    10
    Thanks
    0
    Thanked 0 Times in 0 Posts

    Đô thị hóa và Môi trường Hà Nội

    Đô thị hóa và Môi trường Hà Nội Trên thế giới không có quốc gia nào thực hiện công nghiệp hóa mà không đồng thời đô thị hóa, chỉ khác ở quá trình diễn ra thuận lợi hay để lại hậu quả không mong muốn về dịch vụ công, phân hóa giàu nghèo và nhất là về môi trường. Những đô thị đã có quá trình lịch sử lâu dài như Hà Nội thì khi đô thị hóa nhanh càng gặp nhiều khó khăn khi giải quyết môi trường.
    Trên thế giới đã có những đô thị trong thời gian nhất định đã chọn đô thị hóa nhanh, tăng trưởng nhanh trước rồi sau mới lo đến môi trường và để có được môi trường bền vững là giải quyết hậu quả rất lớn.

    Cũng có những đô thị để phát triển không lựa chọn, không áp dụng ngay các tiêu chuẩn môi trường tiên tiến song khi lập kế hoạch phát triển kinh tế đã có tính đến chi phí về môi trường. Lựa chọn định hướng nào để đô thị hóa có hiệu quả trước hết cần quy hoạch đô thị có chất lượng, nói cách khác trong nghiên cứu lập quy hoạch đô thị nói chung, Hà Nội nói riêng phải đánh giá đúng thực trạng đề lựa chọn hợp lý và đề xuất được các yêu cầu về môi trường. Trong bài này xin nhấn mạnh về thực trạng môi trường Hà Nội được xem xét qua quy hoạch xây dựng.


    1. Tăng trưởng dân số tác động đến môi trường và tài nguyên

    Đến thời điểm này, thế giới đã bước qua ngưỡng quan trọng là một nửa dân số sống trong các đô thị và dự báo trong vòng hai thập kỷ tới sẽ tiếp tục gia tăng và tăng trưởng chủ yếu là ở đô thị. Việt Nam hiện nay có 743 đô thị (tính đến II/2008), có tốc độ đô thị hóa cao, năm 1995 tỷ lệ đô thị hóa là 20,7% đến năm 2000 là 24,2%, năm 2005 là 27% và đến nay khoảng 30%. Trong định hướng phát triển đô thị Việt Nam (Quyết định 445/QĐ-TTg ngày 7/4/2009 của Chính phủ dự báo đến 2015 dân số đô thị chiếm 38% đến 2020 chiếm 45% và đến 2025 chiếm 50% (dân số đô thị dự báo lúc này khoảng 52 triệu).

    Trong đó Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh là những đô thị có tốc độ tăng trưởng cao. Nhìn lại giai đoạn cho thấy dân số Hà Nội tăng cao là xu thế tất yếu. Khi Hòa Bình lập lại (1954) Hà Nội với 152km2 gồm 8 quận, huyện với dân số khoảng 54 vạn, mật độ dân số hơn 3500 người/km2 với chức năng chủ yếu là thành phố tiêu dùng. Để khôi phục kinh tế và phù hợp với vai trò Thủ đô năm 1961, Hà Nội đã được mở rộng lên 586km2 với dân số gần 92 vạn và mật độ dân số hơn 1560 người/km2… Năm 1978 điều chỉnh lại địa giới diện tích 2.136 km2 dân số 3,5 triệu. Đến 1991 điều chỉnh lại diện tích còn 921 km2 và đến 8/2008 mở rộng Hà Nội với diện tích 3344 km2 với dân số 6,3 triệu. Trong 10 năm gần đây (1999 - 2009) mật độ dân số Hà Nội đã tăng từ 1296 người/km2 lên đến 1926 người/km2. Dự báo (trong QHC) đến 2030 dân số 9,1 triệu và mật độ dân số sẽ tới 2400 người/km2. Như vậy, gia tăng dân số cho Hà Nội là xu hướng tất yếu song gây áp lực đến tài nguyên, môi trường. Đây là vấn đề quan trọng, rất cần quan tâm giải quyết. Hậu quả rõ thấy nhất là yêu cầu cấp nước sạch, xử lý nước thải, rác thải, không gian đô thị tăng cao tác động đến môi trường, vi khí hậu đang là vấn nạn xã hội cần giải quyết. Thí dụ: Nước sạch cấp cho Hà Nội hiện nay chỉ từ 26 nhà máy với công suất 670.000m3/ngày đêm chủ yếu từ nguồn nước ngầm lại đang bị suy thoái. Rác thải với khối lượng khoảng 3000 tấn/ngày (chủ yếu là trong khu vực Hà Nội cũ) trong khi đó chỉ có 5 khu xử lý chất thải hoạt động mà đã có 3 khu sắp lấp đầy...) chất thải của hơn 110 bệnh viện, trung tâm y tế cũng đang là nguy cơ cần phải xử lý triệt để, đồng bộ hơn.

    2. Khai thác quỹ đất tự nhiên

    Quá trình đô thị hóa tất yếu phải chuyển mục tiêu sử dụng từ đất nông nghiệp, lâm nghiệp sang xây dựng đô thị. Trong những năm qua Hà Nội cũ bình quân mỗi năm chuyển hơn 1000ha đất nông nghiệp sang đô thị, Hà Tây cũ khoảng 2000ha dự báo trong quy hoạch chung Hà Nội đến 2030 sẽ chuyển tới khoảng 5000ha/năm sang đất đô thị. Đây là dự báo đột biến cần trao đổi. Đáng quan tâm là đất lâm nghiệp cũng giảm đáng kể. Năm 1998 Sóc Sơn có hơn 6600ha rừng thì đến 2007 chỉ còn hơn 4500ha. Hà Tây cũ từ 24.600ha giảm còn 20.560ha.

    Việc chuyển chức năng sử dụng đất đã làm cho hệ sinh thái, thảm thực vật, chế độ thủy văn thay đổi, không gian xanh bị xâm hại. Thực trạng này đòi hỏi phải có giải pháp, bước đi thích hợp và cần thể hiện trong quy hoạch chung Hà Nội. Ở đây khái niệm hành lang xanh cần có khái niệm khoa học hơn và cụ thể hơn.

    3. Phát triển công nghiệp

    Tăng trưởng kinh tế bằng phát triển công nghiệp là xu thế song chọn loại hình công nghiệp gì lại là vấn đề cần nghiên cứu để phù hợp với từng giai đoạn lịch sử.

    Quá trình phát triển đã để lại cho Hà Nội cũ 9 khu công nghiệp tập trung với nhiều đơn vị sản xuất nhỏ, lẻ xen kẽ trong các khu dân cư gây ô nhiễm cần cải tạo. Hà Nội hiện có 8 khu CN tập trung. Mới đang và đã hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật với diện tích khoảng 2500ha (kể cả khu CN Hòa Lạc). Dự báo đến 2020 sẽ tăng thêm 2600ha với 10 khu CN tập trung. Bên cạnh đó còn khoảng 20 khu CN vừa và nhỏ với diện tích hơn 800ha đang hoạt động.

    Phát triển CN được xác định là định hướng để phát triển kinh tế song đây cũng là áp lực đến môi trường, đến xử lý nước thải, rác thải công nghiệp và phải được giải quyết không chỉ trong quy hoạch mà cả giám sát quá trình khai thác.

    4. Phát triển giao thông

    Gia tăng về phương tiện xe cơ giới ở Hà Nội không chỉ là thách thức cho hạ tầng, cho an toàn, mà còn tác động lớn đến môi trường, đến ô nhiễm không khí.

    Trong 10 năm qua, ô tô tăng 2,5 lần, xe máy tăng 3,5 lần. Đến nay có khoảng 3,6 triệu xe máy, 300.000 ô tô và trong tương lai sẽ còn tăng nhiều hơn nữa. Do mạng đường giao thông hiện có dù chiếm khoảng 8 - 9% diện tích đất nên mật độ phương tiện giao thông tăng đến mức báo động. Cứ 1 khu đường phải chứa tới 500 ô tô, 5500 xe máy, đây cũng là nguồn khí thải gây ra ô nhiễm môi trường không khí. Giải quyết được vấn đề giao thông không chỉ là bài toán của đô thị mà còn là giải pháp để bảo vệ môi trường.

    Từ những khái quát về môi trường nêu trên cho thấy trong quy hoạch Hà Nội thời gian tới phải xem giải quyết được các vấn đề:

    - Phòng ngừa hiểm họa (biến đổi khí hậu, ngập lụt, nóng...)

    - Khai thác hợp lý tài nguyên thiên nhiên (đất, nước...) bảo tồn thiên nhiên, đa dạng sinh học, cảnh quan thiên nhiên.

    - Đề xuất được các giải pháp về hạ tầng kỹ thuật cho cả khu phát triển mới và cải tạo các khu đô thị hiện có bao gồm cả với các khu sản xuất kinh doanh, dịch vụ, làng nghề, cơ sở y tế, giao thông vận tải, sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, môi trường, thủy sản...

    - Từ thực trạng trên, nhìn vào quy hoạch Hà Nội đến 2030 tầm nhìn 2050 thấy được những vấn đề đã được đề cập song còn không ít những tồn tại cần được trao đổi nhiều hơn.

    Giải quyết được tồn tại để quy hoạch Hà Nội có chất lượng cao có môi trường vững phải chăng cần đổi mới cách làm, đổi mới giải pháp tham gia phối hợp của các nhà chuyên môn về môi trường trong lập quy hoạch chung phải kết hợp ngay từ giai đoạn đánh giá hiện trạng, nghiên cứu, đề xuất giải pháp đến giám sát thực hiện.

    Mong rằng được tiếp tục trao đổi trong thời gian tới để hoàn thiện Quy hoạch chung đến năm 2030 với hy vọng Hà Nội là thành phố phát triển bền vững, môi trường thân thiện.


    TS.KTS. Đào Ngọc Nghiêm
    Hội QH Phát triển Đô thị Hà Nội
    wWw.kysumoitruong.vn

    Diễn đàn kỹ sư môi trường Việt Nam

  2. #2
    Ngày tham gia
    Dec 2013
    Bài viết
    10
    Thanks
    0
    Thanked 0 Times in 0 Posts

    RE: Đô thị hóa và Môi trường Hà Nội

    Mọi người chung tay bảo vệ môi trường cùng Hội QH Phát triển Đô thị Hà Nội
    wWw.kysumoitruong.vn

    Diễn đàn kỹ sư môi trường Việt Nam

  3. #3
    Ngày tham gia
    Dec 2013
    Bài viết
    10
    Thanks
    0
    Thanked 0 Times in 0 Posts
    Hội QH Phát triển Đô thị Hà Nội
    wWw.kysumoitruong.vn

    Diễn đàn kỹ sư môi trường Việt Nam

  4. #4
    Ngày tham gia
    Dec 2013
    Bài viết
    10
    Thanks
    0
    Thanked 0 Times in 0 Posts
    Mọi người chung tay bảo vệ môi trường cùng Hội QH Phát triển Đô thị Hà Nội
    wWw.kysumoitruong.vn

    Diễn đàn kỹ sư môi trường Việt Nam

  5. #5
    Ngày tham gia
    Dec 2013
    Bài viết
    10
    Thanks
    0
    Thanked 0 Times in 0 Posts

    RE: Đô thị hóa và Môi trường Hà Nội

    Mọi người chung tay bảo vệ môi trường cùng Hội QH Phát triển Đô thị Hà Nội
    wWw.kysumoitruong.vn

    Diễn đàn kỹ sư môi trường Việt Nam

+ Trả lời Chủ đề

Tag của Chủ đề này

Quyền viết bài

  • Bạn Không thể gửi Chủ đề mới
  • Bạn Có thể Gửi trả lời
  • Bạn Không thể Gửi file đính kèm
  • Bạn Có thể Sửa bài viết của mình
  •